چهارشنبه ۱۹ اسفند ۱۳۸۸
 | 
 

سه روایت از عشق

مسير جاري:
آثار استاد -> (مقاله)

کد:  107
عنوان:  سه روایت از عشق
آدرس مستقيم مطلب: به مطلب لينک دهيد
نسخه قابل چاپ: چاپ


اشاره:
حکایت همراهی دیده و دل، و نزاع عقل و عشق، نقل همیشگی محفل اُنس است و شگفت، شیرینی این حکایت است چندان که حدیث آن هرگز مکرّر نیست....حکایت همراهی دیده و دل، و نزاع عقل و عشق، نقل همیشگی محفل اُنس است و شگفت، شیرینی این حکایت است چندان که حدیث آن هرگز مکرّر نیست...

سه‌ روایت‌ از عشق‌


گفتم‌ آهن‌ دلی‌ کنم‌ چندی  /   ‌دل‌ نبندم‌ به‌ هیچ‌ دلبندی‌

سعدیا دور عاقلی‌ بگذشت‌    /    نوبت‌ عاشقی‌ است‌ یک‌ چندی‌

حکایت‌ همراهی‌ دیده‌ و دل، و نزاع‌ عقل‌ و عشق، نقل‌ همیشگی‌ محفل‌ انس‌ است‌ و شگفت، شیرینی‌ این‌ حکایت‌ است‌ چندان‌ که‌ حدیث‌ آن‌ هرگز مکرر نیست. اهل‌ ادب‌ همواره‌ این‌ حکایت‌ را قرائت‌ کرده‌اند و هر بار به‌ روایت‌ خود از قهرمان‌ این‌ داستان‌ که‌ عشق‌ است‌ سخن‌ گفته‌اند. نقل‌ این‌ قصه‌ در نهایت‌ به‌ دو سلسله‌ ختم‌ می‌شود و اینک‌ کوشش‌ می‌شود تا سند سومی‌ نیز برای‌ آن‌ جعل‌ شود. در این‌ مختصر برآنیم‌ تا حکایت‌ را به‌ سه‌ سند روایت‌ کنیم‌ و آنچنان‌ که‌ شیوة‌ اهل‌ حدیث‌ و درایت‌ است‌ طریق‌ ویژة‌ هر یک‌ از سه‌ نقل‌ را بازشناسیم‌ و حدیث‌ هر یک‌ را بازخوانده‌ و در باب‌ کیفیت‌ و متن‌ آن‌ داوری‌ نمائیم. روایت‌ نخست‌ از اهل‌ حکمت‌ و فلسفه‌ است‌ و روایت‌ دوم‌ از اهل‌ معرفت‌ و عرفان‌ می‌باشد و اما روایت‌ سوم‌ حکایتی‌ است‌ که‌ در سدة‌ اخیر با وساطت‌ صاحبان‌ جراید و ارباب‌ قلم‌ رواج‌ یافته‌ و توسط‌ مدعیان‌ ادب‌ و هنر، قصد ورود به‌ عرصه‌ فرهنگ‌ نموده‌ است‌ و هر بار با دستبرد به‌ دو سند پیشین‌ عده‌ای‌ از رجال‌ و مسانید یکی‌ از آن‌ دو سلسله‌ در سند سوم، مصرف‌ شده‌ است.


مشترکات‌ روایت‌ اول‌ و دوم‌

روایت‌ اول‌ و دوم‌ علی‌رغم‌ اختلافاتی‌ که‌ دارند از مشترکاتی‌ برخوردارند. در این‌ هر دو روایت، عشق‌ به‌ سه‌ قسم‌ تقسیم‌ می‌شود.
اول: عشق‌ حقیقی، دوم: عشق‌ مجازی‌ و سوم: عشق‌ کاذب‌ و سرابی.

اختلاف‌ آنها در معنا و مصداق‌ این‌ سه‌ عشق‌ است.

فیلسوفان‌ برای‌ انواع‌ سه‌گانه‌ مزبور، معانی‌ و مصادیقی‌ ویژه‌ ذکر کرده‌اند و اهل‌ معرفت، همة‌ معانی‌ و مصادیق‌ فلسفی‌ عشق‌ را نوع‌ کاذب‌ و سرابی‌ آن‌ خوانده‌اند و درک‌ معنا و مصداق‌ عشق‌ حقیقی‌ و مجازی‌ را از افق‌ ادراک‌ فیلسوفان‌ فراتر دانسته‌اند. بنابراین‌ در تعریف‌ عشق‌ مجازی‌ و حقیقی‌ بین‌ اهل‌ عرفان‌ و فلسفه‌ اختلافی‌ تباینی‌ است‌ و بین‌ تعریف‌ فلسفی‌ و عرفانی‌ عشق‌ سرابی، عموم‌ و خصوص‌ مطلق‌ است‌ یعنی‌ هر چه‌ را که‌ فیلسوف، عشق‌ کاذب‌ و سرابی‌ می‌خواند عارف‌ تأیید می‌کند و علاوه‌ بر آن‌ انواعی‌ دیگر از عشق‌ را که‌ فیلسوف‌ حقیقی‌ و یا مجازی‌ می‌داند. عارف‌ به‌ عشق‌ کاذب، ملحق‌ می‌گرداند.

متن کامل مقاله را از قسمت بالا دانلود کنید.

 


نظر شما:
نام: 
پست الکترونيک: 

لطفا عدد درج شده در تصوير را در کادر مقابل آن وارد کنيد:
  بازخواني مجدد تصوير