جمعه ۱۹ شهريور ۱۳۸۹
 | 
 

تجدید تجدد : یادداشتی از استاد پارسانیا در خردنامه همشهری / مرداد 88

مسير جاري:
صفحات ترویجی -> (اخبار)
کد:  114
عنوان:  تجدید تجدد : یادداشتی از استاد پارسانیا در خردنامه همشهری / مرداد 88
آدرس مستقيم مطلب: به مطلب لينک دهيد
نسخه قابل چاپ: چاپ

شماره ی اخیر خردنامه همشهری (مرداد 88) پرونده ای با عنوان «بازخوانی اندیشه سیاسی امام خمینی (ره)» تهیه کرده است. تجدید تجدد عنوان یادداشتی است که استاد پارسانیا در آن به تبیین «تجدد اسلامی» با تکیه بر آثار امام خمینی (ره) پراخته است.

اشاره:

«گسست از سنت اقتدار و طرحی برای تاسیس نظم جدید بر بنیاد آموزه های دین، ویژگی عمده تجدد اسلامی در حوزه فکر سیاسی است و هر پژوهنده تاریخ اندیشه در تمدن اسلامی، چنین تجدید بنایی را در سیمای نظام «جمهوری اسلامی» چونان نتیجه پیکار الهی – سیاسی امام خمینی(ره) ملاحظه می کند. روشن است که سرچشمه های سنت ستیزی و نوگرایی اسلامی و مکنون در بنیاد نظام جدید به گونه ای است که هرگز نمی توان بر پایه سنت های فلسفی بزرگی چون فارابی، ابن سینا و صدرالمتالهین از یک سو و بخش عظیمی از میراث فقه شیعه از سوی دیگر، توجیهی نظری بر وجوب و وجود آن در هفت اقلیم تفکر اسلامی تدارک کرد. لاجرم باید سراغ اندیشه ای در آثار امام(ره) رفت که با تهافت همان سنت به طرحی از نظم و تمدن جدید توفیق یافته و طلوع گونه ای خاص از تجدد اسلامی – سیاسی را نوید داده است.

اما هر چند که مشاهده یا لمس این «تفاوت» میان اندیشه امام(ره) و سنت سیاسی مسلمین کار چندان دشواری نیست لیکن توضیح علمی این دگردیسی آغاز شده در «گفتمان سیاسی شیعه» هم آسان نمی نماید. بنابراین آنچه در این مختصر می آید، نه توصیف همه وجوه این تحول بلکه صرفا بخشی از خصایص منطقی گفتمان جدید است. به هر حال، اگر این فرض درست باشد که اندیشه امام(ره) یا به طور کلی تجدد اسلامی در واقع به معنای آغاز نوعی تجدید – اگر نه خروج کامل – از سنت سیاسی گذشته است. شاید بتوان با تکیه بر «تحلیل گفتمانی»، تمایزات اساسی آن را با ارکان تفکر قدیم اسلامی برجسته کرده و مقدمات نظری ای برای تحلیل فهم جدید امام(ره) از نصوص دینی فراهم کرد.»